acute cardio respiratory failure in tigers
acute cardio respiratory failure in tigers : चंद्रपूर: ताडोबा बफर विभागांतर्गत मूल वनपरिक्षेत्रातील जानाला येथील डोणी बीटमधील कक्ष क्रमांक ३६० मध्ये आज (शुक्रवार, २१ जून २०२५) सकाळी टी-१७७ या सात वर्षीय वाघिणीचा मृतदेह आढळून आला. वनविभागाने तात्काळ घटनास्थळी धाव घेत पाहणी केली.
चंद्रपूर मनपा निवडणुकीची तयारी
वनविभागाला वाघिणीचा मृतदेह आढळल्याची माहिती मिळताच त्यांनी तात्काळ घटनास्थळ सुरक्षित केले आणि आवश्यक त्या प्रक्रिया सुरू केल्या. वाघिणीचा मृतदेह चंद्रपूर येथील (TTC) केंद्रात नेण्यात आला, जिथे तिचे सविस्तर शवविच्छेदन करण्यात आले. शवविच्छेदनानंतर वाघिणीचा मृत्यू तीव्र हृदय-श्वसन निकामी झाल्यामुळे (Acute cardio-respiratory failure) झाल्याचे निष्पन्न झाले.
शिकार नाही, नैसर्गिक मृत्यू
तपासणीदरम्यान, वाघिणीचे सुळे, नखं आणि मिशा यासह सर्व महत्त्वाचे अवयव शाबूत आढळले. त्यामुळे, शिकारीची किंवा इतर कोणत्याही घातपाताची शक्यता पूर्णपणे फेटाळून लावण्यात आली आहे.
राष्ट्रीय व्याघ्र संवर्धन प्राधिकरणाच्या (NTCA) मार्गदर्शक सूचनांनुसार सर्व कायदेशीर प्रक्रिया पार पाडण्यात आल्या. यावेळी एनटीसीए प्रतिनिधी श्री. बंधु धोत्रे, मानद वन्यजीव संरक्षक श्री. मुकेश भांडारकर, ताडोबा बफर विभागाचे सहायक वनसंरक्षक श्री. एस.एस. दुबे, आणि पशुवैद्यकीय तज्ञ उपस्थित होते.
यात डॉ. रविकांत एस. खोब्रागडे (पशुवैद्यकीय अधिकारी – वन्यजीव आणि प्रमुख, रॅपिड रेस्क्यू टीम, ताडोबा अंधारी व्याघ्र प्रकल्प), डॉ. कुंदन पोदचलवार (पशुवैद्यकीय अधिकारी, टीटीसी, चंद्रपूर), आणि डॉ. कडुलकर (निवृत्त सहायक पशुधन विकास अधिकारी) यांचा समावेश होता. मूल वनपरिक्षेत्रातील आणि ताडोबा बफर विभागातील क्षेत्र कर्मचाऱ्यांनीही या प्रक्रियेत सहकार्य केले.
हृदय-श्वसन निकामी होणे म्हणजे नक्की काय?
हृदय-श्वसन निकामी होणे (Cardio-respiratory failure) म्हणजे शरीरातील हृदय (Cardio) आणि श्वसन प्रणाली (Respiratory) दोन्ही योग्यरित्या काम करणे थांबवतात किंवा त्यांची कार्यक्षमता खूप कमी होते. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, याचा अर्थ हृदय शरीराच्या अवयवांना पुरेसे रक्त पंप करू शकत नाही आणि फुफ्फुसे रक्ताला पुरेसा ऑक्सिजन पुरवू शकत नाहीत किंवा कार्बन डायऑक्साइड प्रभावीपणे बाहेर काढू शकत नाहीत.
यामुळे शरीरातील अवयवांना आवश्यक ऑक्सिजन मिळत नाही आणि कार्बन डायऑक्साइडचे प्रमाण वाढते, जे शरीरासाठी हानिकारक असते. हे एक गंभीर वैद्यकीय स्थिती आहे, ज्यात तातडीने वैद्यकीय मदतीची आवश्यकता असते.
वाघिणीच्या बाबतीत, “अक्यूट कार्डिओ-रेस्पिरेटरी फेल्युअर” म्हणजे तिला अचानक हृदय आणि श्वसनसंस्थेशी संबंधित गंभीर समस्या आली, ज्यामुळे तिचा मृत्यू झाला. हे सहसा नैसर्गिक कारणांमुळे होते, जसे की वृद्धत्व, एखादा गंभीर आजार किंवा शरीरातील अचानक झालेला कोणताही बदल जो हृदय आणि फुफ्फुसांच्या कार्यावर परिणाम करतो.